In bijna elk agritech-contract dat ik de afgelopen jaren heb gelezen, staat ergens diep in de voorwaarden dat de data 'mede-eigendom' van het platform wordt. Soms staat het er expliciet, vaker volgt het uit de licentievoorwaarden. Het effect is hetzelfde: een boer betaalt om data te genereren, en betaalt vervolgens niets terug als die data verkocht wordt aan derden.
Regen-OS draait dat principe om. Een boer levert geen data; hij verhuurt het. Het collectief beheert de licenties. Iedere keer dat data ergens commercieel wordt gebruikt — onderzoek, retailtraceerbaarheid, een beleidsrapport — stroomt een afgesproken percentage terug naar de coöperatieve pool. De pool wordt verdeeld over de boeren die de data leveren, op basis van bijdrage en kwaliteit.
Belangrijker dan het bedrag is het mechanisme. Een boer weet welke datasets waar terechtkomen, en kan via de Data Raad invloed uitoefenen op welke toepassingen wel of niet doorgang vinden. Stap je uit? Dan neem je je data mee, of laat je 'm verwijderen. Geen meerjarige lock-in, geen verborgen clausules.
Het radicale zit niet in de techniek. De techniek is een paar contracten en een transparante boekhouding. Het radicale zit in de aanname dat de boer de eigenaar is — niet de leverancier — van wat zijn grond produceert aan informatie.